«Με αγωνία έψαχνα σε όλη μου τη ζωή να βρω τον πραγματικό μου εαυτό» είπε ο Ηράκλειτος το 530 π.Χ και ο ταπεινός Σωκράτης αληθώς παραδέχθηκε ότι “εν οίδα ότι ουδέν οίδα”. Αναγνώρισε την πνευματική του φτώχεια εμπρός στο μεγαλείο του Θεού, γι΄ αυτό το Μαντείο των Δελφών τον ανακήρυξε ως τον σοφότερο άνθρωπο της εποχής του. Ο Εμπεδοκλής μελέτησε την φιλότητα και το νείκος, τις αντίθετες δυνάμεις της σύζευξης και της διαίρεσης-διάλυσης που αντιμάχονται η μία την άλλη, προκειμένου να επικρατήσουν συμπαντικά, επηρεάζοντας και τη διαμόρφωση του ψυχισμού του ανθρώπου.
Οι Άγιοι Πατέρες της Ορθοδοξίας, που ζούσαν ασκητικό βίο με σωφροσύνη, θεία διάκριση, και πορεύονταν με τις χάρες του Αγίου Πνεύματος, επισημαίνουν ότι πρέπει να ανακαλύψουμε τον εαυτόν μας, τις αξίες αλλά και τους αιώνιους θησαυρούς που ο Θεός έχει φυτέψει προς καλλιέργεια εντός μας.