ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Σήμερα, 4 Φεβρουαρίου, η Αγία μας Εκκλησία τιμά τη μνήμη του Οσίου και Θεοφόρου Πατρός ημών Ισιδώρου του Πηλουσιώτου, ενός εκ των λαμπροτέρων ασκητών και διδασκάλων του 5ου αιώνος. Ο Όσιος Ισίδωρος, συγγενής κατά την παράδοση του μεγάλου Πατριάρχου Αλεξανδρείας Αγίου Κυρίλλου, γεννήθηκε στην Αίγυπτο και έζησε βίο αφιερωμένο ολοκληρωτικά στον Χριστό. Καταγόμενος από επιφανή οικογένεια, απαρνήθηκε τα εγκόσμια αξιώματα και προσήλθε εκούσια στην ασκητική πολιτεία της ερήμου του Πηλουσίου, περίπου 30 χιλιόμετρα νοτιοανατολικά του σημερινού Πορτ Σάιντ, στη χερσόνησο του Σινά. Ο βίος του υπήρξε συνδυασμός θεωρίας και πράξεως, σιωπής και λόγου, ασκήσεως και ποιμαντικής ευθύνης. Διακρίθηκε για την καθαρότητα της πίστεως, την ακρίβεια της Ορθοδόξου διδασκαλίας και την αγάπη του προς την Εκκλησία. Τα πολυάριθμα συγγράμματά του, κυρίως οι επιστολές του, αποτελούν πολύτιμους πνευματικούς μαργαρίτες, κατά τον λόγο του Αγίου Φωτίου (PG 102, 605). Με παρρησία ελέγχει, με διάκριση καθοδηγεί και με ταπείνωση οικοδομεί τον άνθρωπο, αναδεικνυόμενος αληθινός πατέρας της Εκκλησίας.
ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΙ ΜΑΡΓΑΡΙΤΕΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΣΙΔΩΡΟΥ
1. «Ἀρχὴ σωτηρίας ἡ ταπείνωσις»
Ο Άγιος Ισίδωρος θεωρεί την ταπείνωση θεμέλιο κάθε πνευματικής προκοπής. Χωρίς αυτήν, ακόμη και η αρετή μετατρέπεται σε αφορμή πτώσεως. Συμφωνεί με τον Άγιο Ιωάννη της Κλίμακος ότι η ταπείνωση είναι «ἀνωνύμως πλουτοῦσα χάρις» (Κλίμαξ, Λόγος ΚΕ΄). Ο ταπεινός άνθρωπος ελκύει τη χάρη του Θεού, διότι μιμείται τον Χριστό, «ὃς ἑαυτὸν ἐκένωσε» (Φιλιπ. 2,7). Η ταπείνωση δεν είναι αδυναμία, αλλά δύναμη πνευματική που νικά τον εγωισμό και θεραπεύει την ψυχή.
2. «Ἡ ἀλήθεια λέγεται ἐν ἀγάπῃ»
Ο Άγιος δεν διστάζει να ελέγξει επισκόπους, άρχοντες και μοναχούς, αλλά πάντοτε με πνεύμα αγάπης και σωτηρίας. Όπως διδάσκει και ο Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής, η αλήθεια χωρίς αγάπη πληγώνει, ενώ η αγάπη χωρίς αλήθεια εξαπατά. Ο Ισίδωρος τονίζει ότι ο λόγος πρέπει να είναι «ἅλατι ἠρτυμένος» (Κολ. 4,6), ώστε να οικοδομεί και όχι να καταστρέφει.
3. «Ἡ προσευχὴ φωτίζει τὸν νοῦν»
Για τον Άγιο Ισίδωρο, η προσευχή είναι η αναπνοή της ψυχής. Διδάσκει ότι χωρίς καθαρό νου η προσευχή γίνεται άκαρπη τυπολατρία. Εδώ συναντάται με την ησυχαστική παράδοση που αργότερα εξέφρασε ο Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς. Η προσευχή καθαρίζει τον άνθρωπο και τον καθιστά δεκτικό του Φωτός της Θείας Χάριτος.
4. «Ἡ γνώσις χωρὶς ἀρετὴν φουσκώνει»
Ο Άγιος Ισίδωρος προειδοποιεί για τον κίνδυνο της ψευδογνώσεως. Η θεολογία χωρίς βίωμα γίνεται πηγή υπερηφανείας, όπως σημειώνει και ο Απόστολος Παύλος: «ἡ γνῶσις φυσιοῖ» (Α΄ Κορ. 8,1). Η αληθινή γνώση του Θεού γεννιέται μέσα από την κάθαρση της καρδιάς και την πράξη των εντολών.
5. «Ἡ ἀγάπη σφραγίζει τὴν τελειότητα»
Η κορωνίδα της πνευματικής ζωής, κατά τον Άγιο Ισίδωρο, είναι η ανιδιοτελής αγάπη. Η αγάπη είναι το μέτρο της αγιότητας και το κριτήριο της σωτηρίας. Εδώ συνομιλεί με τον Άγιο Ιωάννη τον Θεολόγο: «ὁ Θεὸς ἀγάπη ἐστίν» (Α΄ Ιω. 4,8). Χωρίς αγάπη, κάθε άσκηση παραμένει ατελής.
ΘΑΥΜΑΤΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ
Ο Άγιος Ισίδωρος επιτέλεσε πλήθος θαυμάτων τόσο εν ζωή όσο και μετά την κοίμησή του. Θεράπευσε ασθενείς με την προσευχή του, έδιωξε δαιμόνια και προείδε με διορατικό χάρισμα γεγονότα. Ιδιαίτερα γνωστή είναι η θαυμαστή προστασία του σε αδικουμένους και φτωχούς, στους οποίους έστεκε πατέρας και υπερασπιστής. Τα θαύματά του μαρτυρούν την παρρησία του ενώπιον του Θεού.
ΕΚΚΛΗΣΙΕΣ ΑΦΙΕΡΩΜΕΝΕΣ ΣΤΟΝ ΑΓΙΟ
Ναοί αφιερωμένοι στον Άγιο Ισίδωρο υπάρχουν στην Αίγυπτο, στην Κωνσταντινούπολη κατά τη βυζαντινή περίοδο, καθώς και στην Ελλάδα (ιδίως σε μοναστηριακούς χώρους). Ιδιαίτερη τιμή απολαμβάνει και στη Χίο, όπου το όνομά του συνδέεται με την τοπική ευσέβεια.
ΑΠΟΛΥΤΙΚΙΟ (Ήχος πλ. δ΄)
Τῆς ἐρήμου πολίτης καὶ ἐν σώματι ἄγγελος,καὶ θαυματουργὸς ἀνεδείχθης, θεοφόρε Πατὴρ ἡμῶν Ἰσίδωρε·νηστείᾳ, ἀγρυπνίᾳ καὶ προσευχῇοὐράνια χαρίσματα λαβών,θεραπεύεις τοὺς νοσοῦντας καὶ τὰς ψυχὰς τῶν πιστῶς προστρεχόντων σοι.Δόξα τῷ δεδωκότι σοι ἰσχύν,δόξα τῷ σὲ στεφανώσαντι,δόξα τῷ ἐνεργοῦντι διὰ σοῦ πᾶσιν ἰάματα.
ΕΥΧΕΣ
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
Isidorus Pelusiota. (PG 78). Epistolae. Paris: Migne.
Κλίμακος, Ιωάννης. (PG 88). Κλίμαξ.
Μαξίμου Ομολογητού. (PG 90). Κεφάλαια περί αγάπης.
Φώτιος Κωνσταντινουπόλεως. (PG 102). Μυριόβιβλος.
Χρήστου, Π. (1998). Πατρολογία. Θεσσαλονίκη: Πουρναράς.
Ware, K. (1995). The Orthodox Way. Crestwood: SVS Press.
-Λόγος Θείου Φωτός
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου