Μια φωτογραφία, μια γενιά, μια μνήμη

             

                                               Φωτογραφίες: κα Αγλαΐα Μακρή

Ήταν το 1966, στη Δ΄ τάξη του Δημοτικού Σχολείου Βαλύρας. Ένα  παραδοσιακό σχολείο, φτωχό σε  υποδομή, μα πλούσιο σε ψυχές. Η σχολική φωτογραφία εκείνης της χρονιάς δεν ήταν απλώς μια εικόνα· ήταν μια σφραγίδα ζωής, ένα αποτύπωμα μιας γενιάς που μεγάλωσε με στερήσεις, αλλά και με πίστη, αξιοπρέπεια και όνειρα.

Η δασκάλα μας, η κα Γεωργία Κατσαμπάνη, στεκόταν πάντα όρθια, ήρεμη, σεμνή και φωτεινή. Θεοσεβής και εργατική, με βλέμμα αυστηρό αλλά καρδιά γεμάτη καλοσύνη. Δίδασκε όχι μόνο γράμματα, αλλά ήθος. Μας μιλούσε για την αξία της προσπάθειας, για τη σημασία της γνώσης, για τον άνθρωπο που οφείλει να στέκεται τίμιος απέναντι στη ζωή. Ο σύζυγός της, επίσης δάσκαλος στο ίδιο σχολείο, συμπλήρωνε σιωπηλά αυτό το πρότυπο δασκάλου–λειτουργού.

Το σχολείο μας τότε δεν έμοιαζε σε τίποτα με το σημερινό.

Πλημμυρικά Φαινόμενα στη Βαλύρα: Η Μαυροζούμενα αγρίεψε!

                             

                                 Φωτογραφίες: Κα Ελένη Γεωργακοπούλου

Ο ποταμός της Μαυροζούμενας στην περιοχή της Βαλύρας Μεσσηνίας έχει ιστορικά συνδεθεί με έντονα πλημμυρικά φαινόμενα, τα οποία έχουν επηρεάσει σημαντικά τη ζωή, τις υποδομές και την τοπική αγροτική δραστηριότητα. Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα καταστροφικών πλημμυρών, κατά την τελευταία δεκαετία, καταγράφηκε τον Σεπτέμβριο του 2016, όταν η ευρύτερη περιοχή της Μεσσηνίας επλήγη από ακραία καιρικά φαινόμενα, με τη στάθμη των υδάτων να φτάνει σε ορισμένα σημεία έως και τα δύο μέτρα, προκαλώντας εκτεταμένες ζημιές σε καλλιέργειες, κατοικίες και τεχνικά έργα.

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί διαχρονικά η συμπεριφορά του ποταμού Μαυροζούμενα, ο οποίος κατά τους χειμερινούς μήνες παρουσιάζει έντονη ορμή και απότομη άνοδο της στάθμης του. Όπως καταγράφεται και σε τοπικές αναφορές (βλπ. lyrasi.blogspt.com) και μαρτυρίες, τα νερά του ποταμού συχνά αποκτούν ορμητικό χαρακτήρα, μεταφέροντας λάσπη και φερτά υλικά, δημιουργώντας σοβαρούς κινδύνους για τις γύρω περιοχές. Χαρακτηριστική είναι η  σημερινή εικόνα του ποταμού,    όπου τα κόκκινα από τη λάσπη νερά   πλησίασαν επικίνδυνα το ύψος της γέφυρας στη Βαλύρα, γεγονός που εντείνει την ανάγκη για επαγρύπνηση, πρόληψη και άμεση ετοιμότητα των κατοίκων και των αρμόδιων αρχών.

Η σταυρική πνευματικότητα στην καθημερινή ζωή

                     

                                                          Φωτό: Pinterest

Η σταυρική πνευματικότητα δεν αποτελεί μια αφηρημένη θεολογική έννοια ούτε ένα υψηλό ασκητικό ιδανικό που αφορά λίγους, αλλά τον πυρήνα της χριστιανικής ζωής κάθε πιστού. Ο Σταυρός δεν είναι απλώς ιστορικό γεγονός του παρελθόντος, ούτε σύμβολο θρησκευτικής ταυτότητας, αλλά τρόπος υπάρξεως. Όπως λέει ο Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής: «Ο άνθρωπος σώζεται όταν παύει να ζει κατά φύσιν εαυτώ και αρχίζει να ζει κατά Θεόν» (Μάξιμος, 2001, σ. 112). Ο Χριστός δεν κάλεσε τους μαθητές Του απλώς να Τον πιστέψουν, αλλά να Τον ακολουθήσουν: «Ὅστις θέλει ὀπίσω μου ἐλθεῖν, ἀπαρνησάσθω ἑαυτόν καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ καθ’ ἡμέραν καὶ ἀκολουθείτω μοι» (Λκ. 9:23, Καινή Διαθήκη, 2010). Ο Σταυρός δεν παρουσιάζεται ως έκτακτο γεγονός, αλλά ως καθημερινή πορεία ζωής.

Η σταυρική πνευματικότητα δεν ταυτίζεται με τον πόνο για τον πόνο, ούτε με μοιρολατρική αποδοχή της δυσκολίας, αλλά με έναν τρόπο ύπαρξης που μεταμορφώνει τον πόνο σε σχέση, τη δοκιμασία σε προσφορά, την αδυναμία σε κοινωνία με τον Θεό.

Εορταστική Εκδήλωση Κοπής Βασιλόπιτας στη Βαλύρα (25-1-2026)

                             

                                    Φωτογραφίες: κα Μαρία Φωτεινού-Χρηστάκη

Στον κατάμεστο και ζεστό χώρο του παλιού Δημαρχείου Ιθώμης στη Βαλύρα, την Κυριακή 25 Ιανουαρίου 2026, στις 18:30, πραγματοποιήθηκε με μεγάλη επιτυχία η κοινή εκδήλωση κοπής βασιλόπιτας των Πολιτιστικών Συλλόγων του χωριού μας: του Πολιτιστικού Συλλόγου «Ο Θάμυρις», του Συλλόγου Γονέων και Κηδεμόνων Νηπιαγωγείου και Δημοτικού Σχολείου, του Συλλόγου Γυναικών και του Ποδοσφαιρικού Συλλόγου Αστήρ.

Η εκδήλωση τελέστηκε με τις ευλογίες του πρωτοπρεσβυτέρου π. Ιωάννου Φωτεινού, ο οποίος με λόγια πίστης, αγάπης και ενότητας ευχήθηκε σε όλους υγεία, δημιουργικότητα και πρόοδο για τη νέα χρονιά. Τις θερμές του ευχές απηύθυνε  ο Δήμαρχος Μεσσήνης, κ. Γιώργος Αθανασόπουλος, τονίζοντας τη σημασία της συλλογικής δράσης και του πολιτισμού ως θεμέλια συνοχής και προόδου της τοπικής κοινωνίας.

Το Φως της Κυριακής

          

                                                               Φωτογραφίες: Chatgpt

Η Κυριακή που δεν έφυγε

Κάποτε, η Κυριακή στη γειτονιά  της Μαρίας είχε τον δικό της ήχο – τον χτύπο της καμπάνας που δεν έπεφτε στο κενό, αλλά συναντούσε τα βήματα των ανθρώπων στα πλακόστρωτα. Ο ήχος γέμιζε την πόλη με μια αίσθηση προσμονής. Τα παιδιά φορούσαν τα καλά τους, οι ηλικιωμένοι ξεκίναγαν τις βόλτες τους, και τα γέλια από τα καφενεία της γειτονιάς έμοιαζαν με μελωδία που έδενε την κοινότητα. Σήμερα, οι δρόμοι ήταν άδειοι. Τα παράθυρα κλειστά, και η σιωπή βαριά, σαν κουρτίνα που απορροφά κάθε ήχο. Το μόνο που ακουγόταν ήταν η βοή των αυτοκινήτων που περνούσαν βιαστικά, για να προλάβουν… το τίποτα.

Μα ακόμα και σε αυτή τη σιωπή, η Κυριακή είχε τη δική της φλόγα. Όχι για τον κόσμο που έφυγε, αλλά τους λίγους που έμειναν στην εκκλησία. Εκείνος  ο μικρός ναός στη γωνία, με τα σπασμένα πλακάκια στον προαύλιο χώρο, έμοιαζε εγκαταλειμμένος. Και όμως, μέσα του υπήρχε ζωή. Μια ζωή που δεν τη μετρούσε το πλήθος, αλλά η αφοσίωση των λιγοστών και ευσεβών πιστών, καθώς και του σεπτού ιερέα.

Η Παρουσία της Υπεραγίας Θεοτόκου στο Άγιον Όρος: Μαρτυρίες και Θεολογική Σκέψη

                  

                                    Η Θεοτόκος Έφορος του Αγίου Όρους. Φωτό: Monasteriaka

Το Άγιον Όρος, γνωστό ως «Κλήρος της Παναγίας», αποτελεί έναν τόπο μοναδικής πνευματικής ζωής, όπου η παρουσία της Υπεραγίας Θεοτόκου γίνεται αισθητή με πολλούς τρόπους στους μοναχούς και τους προσκυνητές. Οι μαρτυρίες για εμφανίσεις της Παναγίας στον Άθω, ιδίως στη Μεγίστη Μονή Βατοπαιδίου, συνιστούν ζωντανά τεκμήρια της πίστης ότι η Θεοτόκος δεν εγκατέλειψε τον κόσμο, αλλά παραμένει «ζώσα» και πνευματικά παρούσα στον τόπο που Της αφιερώθηκε.

Κυριακή 25 Ιανουαρίου 2026: Τὸ Εὐαγγέλιο – Λουκᾶ ιθ΄ 1-10

                            

                                                              Φωτό: Pinterest

Εισαγωγή

Το ευαγγελικό ανάγνωσμα της ημέρας είναι η γνωστή θεραπευτική και σωστική συνάντηση του Κυρίου με τον Ζακχαῖο τον τελώνη. Μέσα από την ιστορία αυτή, ο Χριστός δείχνει πως ακόμα και ο πιο κατακριτέος κοινωνικά μπορεί να λάβει τη σωτηρία όταν μετανοήσει με ειλικρίνεια και πίστη.Ακολουθεί θεολογική ανάλυση, ποιμαντικά παραδείγματα, πνευματικές προτροπές και ευχές.

1. Μετάφραση (Λουκᾶ ιθ΄ 1-10)

«Καθώς ο Ιησούς περνούσε από την Ιεριχώ, υπήρχε άνθρωπος ονόματι Ζακχαῖος, αρχιτελώνης και πλούσιος· ήθελε να δει ποιος είναι ο Ιησούς, αλλά λόγω του πλήθους δεν μπορούσε· και τρέχοντας ανέβηκε σε μία συκομορέα για να Τον δει, επειδή επρόκειτο να περάσει από εκεί. Μόλις ήλθε εκεί, ο Ιησούς τον είδε και του είπε: “Ζακχαῖε, κατέβα γρήγορα· σήμερα πρέπει να μείνω στο σπίτι σου.” Και εκείνος κατέβηκε βιαστικά και Τον δέχτηκε με χαρά.»

Η αμαρτία ως απομόνωση και η μετάνοια ως σχέση

                

                                        Φωτό: Ι.Ν. Αγίου Δημητρίου, Άγιος Δημήτριος Αθήνα

Η Καθηγουμένη του Ιερού Ησυχαστηρίου Παναγίας των Βρυούλων, στο Μήλεσι Ωρωπού, η Οσιολογιωτάτη Γερόντισσα Φιλοθέη,   ανέπτυξε  πρόσφατα σε ομιλία της  το θέμα: "Η αμαρτία ως απομόνωση και η μετάνοια ως σχέση". Με έμπνευση το λόγο της,     παραθέτουμε το ακόλουθο  θεολογικό  άρθρο.

Εισαγωγή

Η αμαρτία στην ορθόδοξη θεολογία δεν νοείται πρωτίστως ως νομική παράβαση εντολών, αλλά ως υπαρξιακή αποξένωση, ως ρήξη σχέσης και ως διάσπαση της κοινωνίας του ανθρώπου με τον Θεό, τον συνάνθρωπο και τον ίδιο του τον εαυτό. Δεν είναι απλώς ηθική εκτροπή, αλλά κατάσταση απομόνωσης, εσωτερικής διάσπασης και υπαρξιακής μοναξιάς. Ο άνθρωπος παύει να υπάρχει ως πρόσωπο σχέσης και αρχίζει να ζει ως κλειστό άτομο, αυτάρκες, φοβικό και αμυντικό. Αντίστοιχα, η μετάνοια δεν αποτελεί απλώς αλλαγή συμπεριφοράς, αλλά αποκατάσταση σχέσης, επανένταξη στην κοινωνία της αγάπης και επαναφορά του ανθρώπου στη ζωντανή κοινωνία με τον Θεό. Η Εκκλησία δεν προσεγγίζει την αμαρτία νομικά, αλλά θεραπευτικά· και τη μετάνοια όχι τιμωρητικά, αλλά σωτηριολογικά. Στο πλαίσιο αυτό, η αμαρτία βιώνεται ως απομόνωση, ενώ η μετάνοια ως σχέση ζωής.

H Σταυρική Πραγματικότητα

                     

                                                             Φωτό: Pinterest

 

Εισαγωγή

Η σταυρική πραγματικότητα αποτελεί τον πυρήνα της χριστιανικής ζωής και της ορθόδοξης πνευματικότητας. Ο Σταυρός δεν είναι απλώς ιστορικό γεγονός ούτε απλό σύμβολο πίστης, αλλά υπαρξιακή οδός σωτηρίας, τρόπος ζωής και αποκάλυψη της θείας αγάπης. Η Εκκλησία δεν καλεί τον άνθρωπο μόνο να πιστέψει στον Εσταυρωμένο Χριστό, αλλά να ενταχθεί στο σταυρικό Του ήθος, να μεταμορφώσει την ύπαρξή του μέσα από την αυτοθυσία, την ταπείνωση, την υπακοή και την αγάπη. Χωρίς τη σταυρική διάσταση, ο χριστιανισμός εκφυλίζεται σε ηθικολογία ή ιδεολογία· με τον Σταυρό, γίνεται οδός ζωής, αλήθειας και αναστάσεως. Η σταυρική πραγματικότητα είναι η γέφυρα μεταξύ γης και ουρανού, μεταξύ ανθρώπινης αδυναμίας και θείας χάριτος, μεταξύ θανάτου και ζωής.

Κυριακή 25 Ιανουαρίου 2026:Προς Εβραίους Ζ′ 26-Η′ 2

 

 Φωτό: Pinterest

Εισαγωγή

 Την  Κυριακή 25 Ιανουαρίου 2026 η Εκκλησία μας προβάλλει στο αποστολικό  απόσπασμα την υπεροχή του Χριστού ως του Μεγάλου Αρχιερέως, ο οποίος με την θυσία Του άνοιξε την οδό της σωτηρίας και της συμφιλιώσεως με τον Θεό. Το εδάφιο τονίζει πως ο Χριστός δεν είναι απλώς ένας μεσίτης, αλλά «ο τέλειος Μεσίτης» που προσφέρει πλήρη λύτρωση στον άνθρωπο και στην κτίση. Ακολουθεί θεολογική ανάλυση, πνευματικές προτροπές και ευχές.

1. Μετάφραση (Ἑβρ. Ζ΄ 26-Η΄ 2)

«Αδελφοί, χρειαζόταν για μας τέτοιος αρχιερέας: όσιος, αμέμπτος, διακεκριμένος από τους αμαρτωλούς και ανώτερος απ’ τους ουρανούς· που δεν έχει καθημερινά ανάγκη, όπως οι αρχιερείς, να παρουσιάζει θυσίες πρώτα υπέρ των δικών του αμαρτιών και κατόπιν υπέρ  του λαού· γιατί αυτό έκανε μία και μόνο φορά, προσφέροντας τον εαυτό Του. Ο νόμος καθιστούσε ανθρώπους αρχιερείς έχοντας αδυναμία· ο λόγος όμως της υπόσχεσης, μετά τον νόμο, όρισε Υιό, για πάντα τελειωμένον.»

Μητροπολίτης Σισανίου και Σιατίστης Παύλος:"Η εν Κυρίω βιωματική πίστη"

                   

                                                                Φωτό: tanea

Εισαγωγή

Η πίστη αποτελεί έναν από τους κεντρικούς πυλώνες της χριστιανικής ζωής. Όπως υπογράμμισε ο μακαριστός Μητροπολίτης Σισανίου και Σιατίστης κυρός Παύλος, η πίστη δεν περιορίζεται σε θεωρητική αποδοχή της ύπαρξης του Θεού, αλλά εκφράζεται μέσα από εμπιστοσύνη και  συσταύρωση του εαυτού μας με τον Κύριο (Παύλος, 2009). Στην εποχή μας, όπου η έννοια της πίστης συχνά αντιμετωπίζεται με επιστημονική ή λογική αμφισβήτηση, κρίνεται αναγκαίο να κατανοήσουμε τη διαφορά μεταξύ θεωρητικής γνώσης και ζωντανής, βιωματικής πίστης.

Η εργασία αυτή επιχειρεί να συνθέσει επιστημονική και θεολογική ανάλυση της πίστεως εν Κυρίω, με πατερική τεκμηρίωση, πρακτικά παραδείγματα από την καθημερινή ζωή και παρουσίαση των διαφορετικών μορφών πίστης, προκειμένου να αναδειχθεί η ουσία της εμπιστοσύνης στον Θεό ως προσωπική και βιωματική σχέση.

Ὁ Ζακχαῖος μᾶς δείχνει τὸν δρόμο!

                

                                           

                                                                     Φωτό: Pinterest

Μιὰ θαυμάσια περικοπὴ ἀναγιγνώσκεται στὴν Ἐκκλησία μας τὴν Κυριακὴ ΙΕ’ Λουκᾶ, ἡ περικοπὴ τοῦ Ζακχαίου. Εἶναι θαυμάσια γιὰ τὸ γεγονὸς ὅτι ἀφ’ ἑνὸς μὲν μᾶς παρουσιάζει τὸ μέγεθος τῆς εὐσπλαγχνίας τοῦ ἐλεήμονος Θεοῦ, ποὺ δὲν χάνει εὐκαιρία νὰ προσφέρῃ τὴν σωτηρία στὸ πλάσμα του, ἀφ’ ἑτέρου δὲ μᾶς δείχνει τὸ μέγεθος τῆς θελήσεως τοῦ ἁμαρτωλοῦ ἀνθρώπου νὰ μετανοήσῃ καὶ νὰ ὁμοιάσῃ στὸν πλάστη Του. 

Καὶ ἄλλοτε ἔχομε ἐπισημάνει ὅτι ὁ Κύριος οὐδέποτε βαδίζει τυχαίως ἀλλὰ ἐπὶ σκοποῦ, γιὰ νὰ συναντήση αὐτοὺς ποὺ τὸν ἀναζητοῦν μὲ πόθο γιὰ τὴν σωτηρία τους. Ἔτσι καὶ ὁ ἀρχιτελώνης Ζακχαῖος, ἀφοῦ πρῶτα ἔγινε πλούσιος, ἐπιβαρύνοντας μὲ πρόσθετους φόρους τοὺς συντοπῖτες του Ἰουδαίους, τώρα δὲν ἐπιθυμεῖ ἄλλο ἀπὸ τὸ νὰ δῇ τὸν Ἰησοῦν «τίς ἐστιν», θέλει νὰ γνωρίση ἐκεῖνον γιὰ τὸν ὁποῖον ἔχει ἀκούσει ὅτι θεραπεύει τοὺς ἀσθενεῖς καὶ τοὺς ἁμαρτωλούς. Ποῦ τὸ ἔχει ἀκούσει; Λίγο πρὶν ὁ Κύριος, πλησιάζοντας στὰ περίχωρα τῆς Ἱεριχοῦς, ἐθεράπευσε τὸν τυφλό, τὸν Βαρτιμαῖο (Μάρκ., ι’ 46), ποὺ τοῦ τὸ ζήτησε, ἐπίσης μὲ πόθο: «Κύριε, ἵνα ἀναβλέψω» (ὅ. π., 41). Κύριε, θέλω νὰ κοιτάξω πάνω, νὰ δῶ το φῶς τὸ ἀληθινό. Καὶ ὁ Κύριος δὲν τοῦ χάλασε χατήρι. Τὸν ἐπιβράβευσε γιὰ τὴν πίστη του, χαρίζοντάς του το φῶς. «Ἀνάβλεψον. Ἡ πίστις σου σέσωκέ σε» (ὅ. π., 42). Καὶ τότε ὁ τυφλὸς τὸν ἐδόξασε γιὰ τὸ διπλὸ θαῦμα, καὶ νὰ βρῇ το φῶς του καὶ νὰ δῇ τὸ φῶς τὸ ἀληθινό. «καὶ πᾶς ὁ λαὸς ἰδὼν ἔδωκεν αἶνον τῷ θεῷ.» (ὅ. π., 43)

Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος: Ο Φωτιστής της Ορθοδόξου Θεολογίας και της Τριαδικής Πίστεως

                         

Φωτό: Ε.Η.Κ.
 

Εισαγωγή

Ο Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος αποτελεί μία από τις κορυφαίες μορφές της παγκόσμιας χριστιανικής σκέψης και έναν από τους τρεις μεγάλους Ιεράρχες της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Η θεολογική του σκέψη, το φιλοσοφικό του βάθος, η ποιητική του γλώσσα και η ασκητική του εμπειρία συνθέτουν μια προσωπικότητα μοναδική στην ιστορία της Εκκλησίας. Δεν είναι τυχαίο ότι η Εκκλησία του απέδωσε τον σπάνιο τίτλο «Θεολόγος», τίτλο που κατέχουν μόνο τρεις μορφές: ο Ευαγγελιστής Ιωάννης, ο Γρηγόριος ο Ναζιανζηνός και ο Συμεών ο Νέος Θεολόγος.

Ο Γρηγόριος δεν θεολογεί θεωρητικά· θεολογεί βιωματικά. Η θεολογία του γεννιέται από την προσευχή, την άσκηση, τη σιωπή και τη θεία εμπειρία. Η σκέψη του αποτελεί θεμέλιο της τριαδολογικής διατύπωσης της Ορθοδοξίας και διαμόρφωσε ολόκληρη την πατερική παράδοση της Ανατολικής Εκκλησίας (McGuckin, 2001).

Της Μοναξιάς τ’ Αηδόνια

  

                                                              Φωτό: Pinterest

Ήταν τέλος Αυγούστου του 1985 και παραθερίζαμε με τους γονείς μου στη γενέτειρα της μητέρας μου, τη Βαλύρα Μεσσηνίας. Μόλις είχα συμπληρώσει τα τέσσερα χρόνια μου, αλλά δεν χάρηκα ιδιαίτερα στα γενέθλιά μου, στις 30 Αυγούστου, γιατί σε λίγες ημέρες οι γονείς μου θα έπρεπε να φύγουν για τη Βοστώνη. Εκείνη τη δύσκολη χρονιά για την οικογένειά μας, έπρεπε να μείνω με τον παππού και τη γιαγιά στο χωριό για έναν ολόκληρο χρόνο. Οι γονείς μου εργάζονταν στη διδακτορική τους διατριβή και δίδασκαν στο Πανεπιστήμιο της Μασσαχουσέτης στο Άμχερστ. Αδυνατούσαν να με φροντίσουν χωρίς άγχος, βιασύνη και προχειρότητα.

Επειδή αγαπούσα πολύ τον παππού Ηλία και τη γιαγιά Ευγενία, η μητέρα μου έκρινε ότι θα είχα τη μέγιστη φροντίδα στο χωριό — κι έτσι έγινε. Έζησα την πιο όμορφη χρονιά της ζωής μου κοντά στους αγαπημένους μου παππούδες και διδάχθηκα τις λεπτές αποχρώσεις της αγάπης τους, που μου άφησαν ανεξίτηλες μνήμες και ευγενικά συναισθήματα στην ψυχή μου.

Η ΕΚΤΡΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

                          

                                                             Φωτό: Pinterest

Εισαγωγή

Η έκτρωση αποτελεί ένα από τα πλέον σύνθετα βιοηθικά, κοινωνικά και θεολογικά ζητήματα της σύγχρονης ελληνικής πραγματικότητας. Αγγίζει ταυτόχρονα την ιατρική επιστήμη, την ψυχολογία, την κοινωνιολογία, το δίκαιο και την ορθόδοξη θεολογία. Στο παρόν άρθρο επιχειρείται μία διεπιστημονική προσέγγιση, η οποία ξεκινά από τα επιστημονικά δεδομένα και καταλήγει στη θεολογική και ποιμαντική θεώρηση της ανθρώπινης ζωής, όπως αυτή νοείται στην Ορθόδοξη Παράδοση.

Η ευλογία της γυναίκας και της οικίας της κατά την παρασκευή του προσφόρου

 

                                                     Φωτό: Μάντυ Μπαξιβάνη

Εισαγωγή

Το πρόσφορο δεν είναι απλώς ένα ψωμί· είναι προσφορά ζωής, πίστης και προσευχής. Από τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες, η παρασκευή του προσφόρου στο σπίτι –ιδιαίτερα από τις γυναίκες– θεωρείται πράξη λειτουργικής διακονίας και πνευματικής συμμετοχής στη Θεία Ευχαριστία. Η γυναίκα, ως «καρδιά» του σπιτιού, μετατρέπει τον οίκο σε μικρή εκκλησία, όπου η εργασία γίνεται προσευχή και η καθημερινότητα αγιασμός.

Ἅγιος Διονύσιος ὁ ἐν Ὀλύμπῳ: Φάρος ασκητισμού, πίστεως και πνευματικής αναγέννησης του Γένους

                              

                                                     Φωτό: ΙΧΝΚ Εικόνες Αγιογραφίας

Εισαγωγή

Ο Άγιος Διονύσιος ο εν Ολύμπω αποτελεί μία από τις εμβληματικότερες φυσιογνωμίες του ελληνικού μοναχισμού του 16ου αιώνα. Η ζωή του δεν υπήρξε απλώς ένας ασκητικός βίος απομόνωσης, αλλά ένας συνεχής πνευματικός αγώνας, όπου η ησυχία της προσευχής συναντούσε την ενεργή προσφορά στον υπόδουλο ελληνισμό.Συνδύαζε:την αυστηρή άσκηση, την εσωτερική καλλιέργεια, τη διορατική ποιμαντική, τη στήριξη του υπόδουλου γένους, και την αναγέννηση της ορθόδοξης ταυτότητας.  Μετέτρεψε το “βουνό των θεών”, τον Όλυμπο, σε βουνό προσευχής, Ορθοδοξίας και πνευματικής αντίστασης.

Αφιέρωμα: Η Υγεία από την Αρχαία Ελλάδα έως την Ορθόδοξη Θεολογία και την Αγιότητα

 

                                                                     Φωτό: Pinterest

 

Εισαγωγή

Η έννοια της υγείας υπήρξε καθοριστική για τον άνθρωπο από την αρχαιότητα έως σήμερα, όχι μόνο ως φυσική ισορροπία σώματος , νου και ψυχής, αλλά και ως πνευματική ολοκλήρωση. Στην ελληνική παράδοση, η υ-γί-ει-α   συμβολίζεται ως πεντάκτινος αστέρας της κοσμικής αρμονίας, όπου κάθε ακτίνα αντιστοιχεί σε μία από τις θεμελιώδεις δυνάμεις: ύδωρ, γη, πυρ, αήρ και ο αιθέρας, το 5ο στοιχείο που γεννά τα όντα του θείου φωτός (Κλεάνθης, 1928; Galen, 2005). Ο Ασκληπιός δίδαξε ότι η ισορροπία αυτών των στοιχείων οδηγεί σε πλήρη σωματική, ψυχική και πνευματική υγεία. Η Χριστιανική Θεολογία, αν και δίνει έμφαση στη σωτηρία της ψυχής, δεν παραγνωρίζει το γεγονός ότι το ανθρώπινο σώμα είναι ναός του Αγίου Πνεύματος.

Μαρία Αγγελή: Δικηγόρος και Πρωτοπόρος στην Τοπική Ανάπτυξη της Καλαμάτας

                       

                                              Φωτό: Μαρία Αγγελή στο FB

Η κα Μαρία Αγγελή αποτελεί ένα από τα πιο ενεργά και καταξιωμένα στελέχη του Δήμου Καλαμάτας, συνδυάζοντας την νομική επιστήμη με τη δημόσια δράση. Ως δικηγόρος με βαθιά γνώση των νομικών διαδικασιών και ως δραστήρια τοπική εκπρόσωπος, έχει αφιερώσει σημαντικό μέρος της επαγγελματικής και κοινωνικής της ζωής στην πρόοδο και την ευημερία της πόλης.

Σήμερα, η κα Αγγελή κατέχει σημαντικές θέσεις ευθύνης:

Η σημασία της πνευματικής προετοιμασίας για το Μυστήριο της Θείας Κοινωνίας : Ποιμαντικά παραδείγματα

                 

                                                               Φωτό: imlemesou.org

 

Εισαγωγή

Η Θεία Κοινωνία αποτελεί το κέντρο της ζωής της Εκκλησίας και το ύψιστο μυστήριο της Ορθόδοξης πίστης. Δεν είναι απλώς μια θρησκευτική πράξη, αλλά η ίδια η ένωση του ανθρώπου με τον Χριστό, «εις άφεσιν αμαρτιών και εις ζωήν αιώνιον». Η Εκκλησία πάντοτε δίδαξε ότι η προσέλευση στη Θεία Ευχαριστία προϋποθέτει μετάνοια, καθαρότητα καρδιάς, πνευματική εγρήγορση και προετοιμασία. Η εξομολόγηση είναι βασική προϋπόθεση για την Θεία Μετάληψη. Η αμέλεια, η τυπικότητα και η έλλειψη συνείδησης μετατρέπουν το Μυστήριο από πηγή ζωής σε αιτία πνευματικής καταδίκης.

Αφιέρωμα στον Ιερομόναχο π. Γρηγόριο Σιμωνοπετρίτη

                                 

                                                  Φωτό: vimaorthodoxias.gr

Εισαγωγή

Ο ιερομόναχος π. Γρηγόριος Σιμωνοπετρίτης ζει και δρα στο Άγιον Όρος, προσφέροντας πνευματική, μουσική και συγγραφική δημιουργία. Η αφοσίωσή του στην Ιερά Μονή Σίμωνος Πέτρας καθιστά ζωντανή την παράδοση του Γέροντος Αιμιλιανού Σιμωνοπετρίτου και αναζωογονεί την πνευματική ζωή της Μονής. Μέσα από το έργο του, οι ύμνοι, οι εκδόσεις και οι μελέτες του επιτρέπουν στους πιστούς να βιώνουν την Ορθόδοξη πίστη εν ζωεί, στο παρόν.

Βίος και Οικογένεια

Ο π. Γρηγόριος ανήκει στην αδελφότητα της Ιεράς Μονής Σίμωνος Πέτρας και ζει τον μοναχικό βίο με αφοσίωση. Η οικογένειά του είναι πολύτεκνη και ευλογημένη: δύο αγόρια ακολουθούν τον μοναχισμό στη Σιμωνοπέτρα, οι δύο κόρες είναι μοναχές-η μία είναι ηγουμένη- στο μοναστήρι των Ορμυλίων.Και οι μακαριστοί γονείς τους φόρεσαν το Μοναχικό Σχήμα, ο πατέρας τους στη Σιμωνόπετρα και η μητέρα τους στα Ορμύλια,    καθιστώντας ζωντανή την πνευματική παράδοση σε όλη την οικογένεια. 

Γιώργος Οικονομόπουλος: Ο ακούραστος οδηγός του Δήμου Μεσσήνης

                  

Στην καρδιά της Μεσσηνίας, ανάμεσα στις ήσυχες πλατείες και τα μικρά χωριουδάκια που μοιάζουν να έχουν παγώσει στο χρόνο, υπάρχει μια μορφή που καταφέρνει να συνδυάζει την αφοσίωση στην τοπική κοινωνία με την αγάπη για την τέχνη της φωτογραφίας. Ο κ. Γιώργος Οικονομόπουλος, οδηγός του Δήμου Μεσσήνης και αχώριστος φίλος της Βαλύρας, έχει καταφέρει να γίνει μια ευχάριστη πηγή ενημέρωσης και έμπνευσης για τους δημότες, συνδέοντας καθημερινά την πράξη με την ομορφιά, το καθήκον με την έμπνευση.

Με τον φακό του στα χέρια, ο Γιώργος απαθανατίζει τα έργα που πραγματοποιούνται στην περιοχή, από μικρές επισκευές σε δρόμους έως μεγάλα τεχνητά έργα που αλλάζουν την όψη του Δήμου. Οι φωτογραφίες του δεν είναι απλώς εικόνες: είναι ιστορίες που ζωντανεύουν μπροστά στα μάτια μας. Κάθε καρέ δείχνει τον μόχθο των ανθρώπων, την ομορφιά των φυσικών τοπίων και την καθημερινή προσπάθεια να κρατηθεί ζωντανός ο Δήμος μας . Μέσα από τις φωτογραφίες του, οι δημότες νιώθουν να συμμετέχουν νοερά στα έργα και στις περιπέτειες της περιοχής, σαν να περπατούν οι ίδιοι στα στενά δρομάκια και τις πλατείες που εκείνος αποτυπώνει.

Δεν είναι όμως μόνο η τεχνική του ματιά που κερδίζει τις καρδιές των Μεσσηνίων.

Οι «λόγοι των όντων» στον Άγιο Μάξιμο τον Ομολογητή

 

 

 

                                                               Φωτό: OramaWorld.com

Εισαγωγή

Η κοσμική θεολογία του Αγίου Μαξίμου του Ομολογητού αποτελεί ένα από τα πλέον βαθυστόχαστα και συνθετικά επιτεύγματα της πατερικής σκέψης. Κεντρική θέση σε αυτήν κατέχει η θεωρία των «λόγων των όντων», σύμφωνα με την οποία κάθε κτιστό ον έχει τον δικό του θεϊκό λόγο, δηλαδή το θεληματικό και νοηματικό του περιεχόμενο μέσα στο αιώνιο σχέδιο του Θεού. Οι λόγοι αυτοί δεν είναι αυτόνομες ιδέες, αλλά προαιώνια θελήματα του Θεού, ενυπάρχοντα στον ένα Λόγο, τον Υιό και Λόγο του Θεού. Ο άνθρωπος, ως μικρόκοσμος και μεσίτης, καλείται να ενώσει εν εαυτώ το κτιστό και το άκτιστο,  οδεύοντας προς το κατ΄ομοίωσιν με τον Θεό και Πατέρα του.

Σκοπός του παρόντος δοκιμίου είναι η θεολογική ανάπτυξη της   διδασκαλίας του Αγίου Μαξίμου περί των λόγων των όντων, η υποστήριξή της με άλλα πατερικά χωρία, καθώς και η ποιμαντική της ερμηνεία με κατανοητά παραδείγματα για τη σύγχρονη εκκλησιαστική ζωή.

Οι Αρετές του Αγίου Αποστόλου και ΙερομάρτυροςΤιμοθέου

 

                                                              Φωτό: Chat.gpt

Εισαγωγή

Ο Άγιος Τιμόθεος αποτελεί μία από τις πλέον χαρακτηριστικές μορφές της αποστολικής Εκκλησίας. Μαθητής, συνεργάτης και πνευματικό τέκνο του Αποστόλου Παύλου, ενσάρκωσε το πρότυπο του νέου ανθρώπου που αφιερώνεται ολοκληρωτικά στο Ευαγγέλιο. Η Εκκλησία τιμά στο πρόσωπό του την υπακοή, την ταπείνωση, την πνευματική ανδρεία και τη διάκριση, αρετές που τον οδήγησαν μέχρι το μαρτύριο. Ο Άγιος Τιμόθεος γεννήθηκε στα Λύστρα της Λυκαονίας. Η μητέρα του Ευ¬νίκη και η γιαγιά του Λωΐδα τον ανέθρεψαν με τις Άγιες Γραφές. Κατά τη δεύτερη αποστολική περιοδεία, ο Απόστολος Παύλος τον επέλεξε ως συνοδοιπόρο και στενό συνεργάτη. Αργότερα τον χειροτόνησε πρώτο Επίσκοπο Εφέσου, όπου διακόνησε με ζήλο και σοφία. Το τέλος της ζωής του σφραγίστηκε με μαρτύριο, όταν ελέγχοντας ειδωλολατρική τελετή λιθοβολήθηκε από το πλήθος.Η μνήμη του τιμάται από την εκκλησία μας στις 22 Ιανουαρίου.

Το άχρονο είναι

 

                                                            Φωτό: Chatgpt

Θα έλεγε κανείς πως ήταν σαν μια ιερά μονή του Αγίου Όρους — κι όμως δεν ήταν. Ο Άγιος που ζούσε εκεί δεν ήταν γνωστός Όσιος, ούτε ιερομόναχος εν ζωή, κι όμως όλα έμοιαζαν σαν να ανήκαν σε εκείνη την άχρονη γεωγραφία του πνεύματος. Αδυνατώ ακόμη και τώρα να περιγράψω το συναίσθημα. Όλα κυλούσαν ήρεμα μέσα στην αιωνιότητα, σαν πάνω σε ένα αθάνατο ρόδο που δεν το άγγιζε ο χρόνος. Ο χρόνος, στην πραγματικότητα, δεν υπήρχε. Υπήρχε μόνο ένα αιώνιο παρόν, μέσα στο οποίο η ψυχή άπλωνε γαλήνια τα φτερά της και ο νους έλαμπε σαν ήλιος εντός της.

Τίποτα δεν ήταν — κι όμως ήταν τα πάντα, όχι στον κόσμο των αισθήσεων αλλά σε ένα υπεραισθητό επίπεδο. Δεν ήταν όραμα, ούτε όνειρο. Ήταν μια απίστευτα ζωντανή εμπειρία. Απλώς ξάπλωσα κουρασμένος και έφυγα. Όταν επέστρεψα, μετά από λίγη ώρα, είχα την αίσθηση πως έλειπα για πολλά χρόνια.

Ίσως εκεί να αγγίζει κανείς κάτι από αυτό που οι Πατέρες ονόμασαν μέθεξη: όχι θέαση της ουσίας του Θεού — που παραμένει απρόσιτη — αλλά συμμετοχή στις άκτιστες ενέργειές Του. Εκεί όπου ο χρόνος παύει να μετρά και η ψυχή γεύεται κάτι από το «νυν» της Βασιλείας.

«Μεσσηνία: 24 ώρες έντονων φαινομένων – Πότε "ανοίγει" ο καιρός»

 

                           Φωτογραφίες: Εθελοντές Αριοχωρίου Μεσσηνίας στο FB

Η Μεσσηνία βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο επίκεντρο μιας σοβαρής κακοκαιρίας, η οποία ξεκίνησε την Τετάρτη 21 Ιανουαρίου 2026 και αναμένεται να επηρεάσει την περιοχή με έντονα φαινόμενα έως και το μεσημέρι της Πέμπτης 22 Ιανουαρίου. 

Τρέχουσα Κατάσταση και Φαινόμενα

Σύμφωνα με το Έκτακτο Δελτίο Επικίνδυνων Καιρικών Φαινομένων της ΕΜΥ, η περιοχή πλήττεται από:

• Ισχυρές Βροχές και Καταιγίδες: Τα φαινόμενα είναι ιδιαίτερα έντονα, με την κατηγορία του «Επεισοδίου Βροχόπτωσης» να κατατάσσεται στο επίπεδο 5 (ακραία).
• Θυελλώδεις Ανέμους: Στην Καλαμάτα και τις παράκτιες περιοχές έχουν καταγραφεί ριπές ανέμων που φτάνουν τα 9 μποφόρ (έως 85 km/h).
• Χιονοπτώσεις: Στα ορεινά της Μεσσηνίας, σε υψόμετρα άνω των 800 μέτρων, σημειώνονται πυκνές χιονοπτώσεις. 

Ο Όσιος Βησσαρίων Κορκολιάκος, ο Αγαθωνίτης, εκ Πεταλιδίου Μεσσηνίας ορμώμενος

                            

Ο Όσιος Βησσαρίων Κορκολιάκος, ο Αγαθωνίτης,που η εκκλησία μας τιμά τη μνήμη του στις 22 Ιανουαρίου, γεννήθηκε στο Πεταλίδι Μεσσηνίας το έτος 1908 μ.Χ., όπου έμαθε τα πρώτα του γράμματα. Το κοσμικό του όνομα ήταν Ανδρέας. Στα 18 του χρόνια πήγε στην Καλαμάτα, όπου συνδέθηκε με πνευματικούς ανθρώπους και αποφάσισε να εισέλθει στον ιερό κλήρο. Έγινε Μοναχός και πήρε το όνομα Βησσαρίων. Έπειτα χειροτονήθηκε Διάκονος, Ιερέας και έλαβε το οφφίκιο του Αρχιμανδρίτου.

Ανώτερες σπουδές του ήταν το Σχολαρχείο. Ωστόσο η συνεχής μελέτη των ιερών βιβλίων, των κειμένων της Εκκλησίας μας, των βιβλίων του αναλογίου, είχαν κάνει τον Όσιο Βησσαρίωνα άνθρωπο ευρύτατα και βαθύτατα μορφωμένο θεολογικά.

Γεμάτος πνευματικά εφόδια το έτος 1935 μ.Χ., ύστερα από πρόσκληση του επίσης Μεσσήνιου Μητροπολίτη Καρδίτσας Ιεζεκιήλ, ο Όσιος Βησσαρίων πήγε στην Καρδίτσα, όπου αφοσιώθηκε στο έργο της διακονίας του Κυρίου μας. Εκεί ασκήθηκε στο έργο της φιλανθρωπίας και μέσα σε αυτό ανάλωσε ολόκληρη τη ζωή του σε σημείο που ευρισκόμενος στο Νοσοκομείο «Σωτηρία», λίγο πριν το θάνατό του, να ρωτάει από το κρεβάτι του πόνου με ακαταπόνητη έγνοια για τα παιδιά, τους φτωχούς, για τα πράγματα της Εκκλησίας και της κοινωνίας.

Μια αγκαλιά, χίλιες λέξεις

                     

                                                                      Φωτό: Pinterest

Σήμερα, στην Παγκόσμια Ημέρα της Αγκαλιάς, θυμόμαστε κάτι απλό που συχνά ξεχνάμε: πόση δύναμη κρύβεται σε μια ανθρώπινη επαφή. Μια αγκαλιά μπορεί να ειπωθεί χωρίς φωνή, να ακουστεί χωρίς λέξεις και να μείνει στη μνήμη περισσότερο από κάθε φράση που ειπώθηκε ποτέ.

Η αγκαλιά είναι η πιο άμεση μορφή επικοινωνίας. Δεν χρειάζεται εξηγήσεις, δεν ζητά δικαιολογίες. Είναι εκείνη η στιγμή που δύο άνθρωποι μοιράζονται χώρο, χρόνο και συναίσθημα. Μπορεί να είναι σύντομη ή παρατεταμένη, διστακτική ή αποφασιστική, γεμάτη χαρά ή φορτισμένη από λύπη. Σε κάθε περίπτωση, λέει την αλήθεια.

Το δώρο του μπάρμπα Δημητρού

 

                                                                    Φωτό: Pinterest

Ο μπάρμπα Δημητρός ήταν ένας απόφοιτος του Σχολαρχείου, πολύ εργατικός γεωργός της δεκαετίας του 1960. Είχαν ήδη μεγαλώσει τέσσερα παιδιά του, ζούσαν στην Αμερική, και έμενε στο παλιό πατρικό του σπίτι έξω από τη Μεσσήνη, με την καλή του σύζυγο και άριστη νοικοκυρά, την κυρά Αγνή. Όταν τα παιδιά ήταν μικρά, το πρόγραμμα της οικογένειας ήταν πλούσιο σε δραστηριότητες· έτρεχαν οι δύο γονείς να προλάβουν τα πάντα. Τώρα όμως, που η οικογενειακή φωλιά είχε αδειάσει, ένα παράπονο σκέπαζε τα πάντα, μαζί με τα ροζιασμένα χέρια, τις βαθιές ρυτίδες στο μέτωπο και τα χιονισμένα τους μαλλιά.

Ο μπάρμπα Δημητρός, για να μην κάθεται μέσα στο σπίτι, να σκέφτεται και να μελαγχολεί, πάντα κάποια αγροτική εργασία έβρισκε καθημερινά, για να απασχολείται μέχρι το ηλιοβασίλεμα.

Η  κυρά Αγνή είχε εναποθέσει τις ελπίδες της στον Θεό· πήγαινε τακτικά στην εκκλησία, επισκεπτόταν συνομήλικες γειτόνισσες, συγγενείς και φίλες, μαγείρευε, έφτιαχνε παραδοσιακά γλυκίσματα και έπλεκε πουλόβερ και ζακέτες για τον άνδρα της. Συντροφιά της ήταν ένα όμορφο, χνουδωτό, ασπρόμαυρο γατάκι, που το φρόντιζε σαν παιδί της.

Παραμονή της ονομαστικής της εορτής, στις 20 Ιανουαρίου 1961, προς το απόγευμα,

Ὁ Ἅγιος Μάξιμος ὁ Ὁμολογητής: Θεολογία, Μαρτύριο καὶ Πνευματικὴ Παρακαταθήκη

                             

intheopatoron.blogspot.com

Εἰσαγωγή

Ὁ Ἅγιος Μάξιμος ὁ Ὁμολογητής (580–662 μ.Χ.) συγκαταλέγεται ἀναμφίβολα μεταξὺ τῶν κορυφαίων Πατέρων τῆς Ἐκκλησίας καὶ τῶν βαθύτερων θεολόγων τῆς χριστιανικῆς παραδόσεως. Ἡ σκέψη του δὲν περιορίζεται σὲ ἕνα στενὸ δογματικὸ πλαίσιο, ἀλλὰ ἀναπτύσσεται ὡς ὀλιστικὴ θεώρηση τοῦ κόσμου, τοῦ ἀνθρώπου καὶ τοῦ Θεοῦ. Στὸ πρόσωπό του συναντῶνται ἡ φιλοσοφικὴ παιδεία τῆς ὕστερης ἀρχαιότητας, ἡ πατερικὴ θεολογία τῶν Καππαδοκῶν, ἡ μυστικὴ παράδοση τοῦ Διονυσίου τοῦ Ἀρεοπαγίτου καὶ ἡ ἀσκητικὴ πείρα τῆς μοναχικῆς ζωῆς.

Ἡ προσωνυμία «Ὁμολογητής» δὲν δηλώνει ἀπλῶς ὀρθὴ δογματικὴ τοποθέτηση, ἀλλὰ ὑποδηλώνει μαρτυρικὴ στάση ζωῆς. Ὁ Μάξιμος ὁμολόγησε τὴν ἀλήθεια τῆς πίστεως ὄχι μὲ λόγια εὔκολα, ἀλλὰ μὲ φυλακίσεις, ἐξορίες, βασανιστήρια καὶ ἀκρωτηριασμό. Ἡ ζωή καὶ τὸ ἔργο του ἀποκαλύπτουν ὅτι γιὰ τὴν Ὀρθόδοξη Παράδοση ἡ θεολογία δὲν εἶναι διανοητικὴ ἐνασχόληση, ἀλλὰ τρόπος ὑπάρξεως.Η εκκλησία μας τιμά τη μνήμη του στις 21 Ιανουαρίου.

Αφιέρωμα στον Μακαριστό Μητροπολίτη Χαλκίδος Νικόλαο Σελέντη (1931–1975)

                                     

                                             Φωτό: Ιερά Μητρόπολις Χαλκίδος

Εισαγωγή

Ο μακαριστός Μητροπολίτης Χαλκίδος Νικόλαος Σελέντης συγκαταλέγεται στις εκείνες εκκλησιαστικές μορφές της Ορθοδοξίας που, αν και έζησαν σύντομο βίο, άφησαν ανεξίτηλο αποτύπωμα στην εκκλησιαστική συνείδηση. Η ζωή του υπήρξε βίωμα Ευαγγελίου, σταυρική προσφορά και σιωπηλή ομολογία της Βασιλείας του Θεού. Οι μαρτυρίες σύγχρονων αγίων, όπως του Αγίου Παϊσίου του Αγιορείτου και του Οσίου Ιακώβου Τσαλίκη, εντάσσουν το πρόσωπό του στην εμπειρία της ζώσας αγιότητας της Εκκλησίας. Το παρόν αφιέρωμα επιχειρεί, μέσα από πατερικά χωρία, να φωτίσει θεολογικά τη μορφή του, προσφέροντας παράλληλη νεοελληνική  απόδοση και εκτενή ανάλυση.

«Ἄγιε Ἰωάννη Πρόδρομε, ἐλευθέρωσον τὴν γλῶσσάν μας» Ο ενδιάθετος και προφορικός λόγος ως θεολογικό, ψυχολογικό και ποιμαντικό γεγονός

                           

                                                             Φωτό: Chatgpt

Εισαγωγή

Η επίκληση προς τον Άγιο Ιωάννη τον Πρόδρομο για την ελευθέρωση της γλώσσας του ανθρώπου από την αδυναμία δεν αποτελεί απλώς ευσεβή ρητορική διατύπωση, αλλά συνοψίζει μια βαθιά ανθρωπολογική και θεολογική αγωνία: την αγωνία του ανθρώπου να μιλήσει αληθινά. Η αναφορά στη σιωπή του πατρός του Ζαχαρίου,   με τη σύλληψη και  στην επαναφορά του προφορικού λόγου με τη γέννηση του Προδρόμου (Λκ 1,20· 1,64), εισάγει το ζήτημα του λόγου  όχι ως τεχνικής ικανότητας, αλλά ως χαρισματικής και υπαρξιακής πραγματικότητας.

Με  έμπνευση μία σχετική ανάρτηση στην εδιαφέρουσα σελίδα του κ. Γιώργου Γεωργουδάκη στο FB, παραθέτουμε το ακόλουθο θεολογικό δοκίμιο και ένα ερωτηματολόγιο αυτοεκτίμησης του ενδιάθετου και προφορικού μας λόγου.

Δεν δίδω “νυσταγμόν τοις οφθαλμοίς μου και αναπνοή τοις κροτάφοις μου”.

                     

                                                                       Φωτό: Arxon.gr

 

Εισαγωγή

Με ιδιαίτερη συγκίνηση και προσμονή γέμισαν και φέτος οι καρδιές των Βαλυραίων κατά την εορτή του πολιούχου του χωριού μας, Αγίου Αθανασίου. Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Μονεμβασίας και Σπάρτης κ. Ευστάθιος, Βαλυραίος στην καταγωγή, αποτελεί πάντοτε σημείο αναφοράς για τον τόπο μας. Η απουσία του από τη φετινή πανήγυρη προκάλεσε εύλογες σκέψεις και εικασίες, όχι όμως απογοήτευση, αλλά κατανόηση και αγάπη.

Η απουσία που είχε λόγο

Οι Βαλυραίοι που τον αγαπούν και τον τιμούν περίμεναν να τον υποδεχθούν   με σεβασμό και χαρά. Ωστόσο, το ιδιαίτερα βαρύ ποιμαντικό και διοικητικό πρόγραμμα του Σεβασμιωτάτου στη Μητρόπολή του δεν επέτρεψε την παρουσία του. Παρά τη φυσική του απουσία, ο λόγος και η καρδιά του ήταν κοντά μας. Μας απέστειλε τις θερμές ευχές του και την αρχιερατική του ευλογία, επιβεβαιώνοντας ότι η αληθινή πνευματική σχέση δεν γνωρίζει αποστάσεις.

Η γρίππη τύπου Α νομίζει ότι μπορεί να πλήξει τους αμνούς του Θεού

                            

                                                                       Φωτό: Pinterest

Εισαγωγή

Η Εκκλησία του Χριστού δεν ζει εκτός της ιστορίας, αλλά εντός αυτής, συμπορευόμενη με τις χαρές, τους πόνους και τις δοκιμασίες του λαού του Θεού. Κατά την παρούσα περίοδο, η γρίππη τύπου Α δοκιμάζει πολλούς συνανθρώπους μας, ανάμεσά τους και τον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Μεσσηνίας κ. Χρυσόστομο.  

Η ασθένειά του είχε ως συνέπεια η Βαλύρα να στερηθεί την παρουσία του κατά την εορτή του Αγίου Αθανασίου, του πολιούχου και προστάτου της. Η στέρηση αυτή, αν και ανθρώπινα αισθητή, μετατράπηκε σε αφορμή εντονότερης προσευχής, και πνευματικής εγρήγορσης από όλους μας τους Βαλυραίους.

«Να γίνεις τόπος ειρήνης» Θεολογική και ποιμαντική προσέγγιση

                               

                                                            Φωτό: Pinterest

Εισαγωγή

Στον σύγχρονο κόσμο της έντασης, της βιασύνης και της εσωτερικής διάσπασης, η Εκκλησία επαναφέρει με απλότητα και δύναμη έναν παλαιό αλλά διαχρονικό λόγο: την ειρήνη της καρδιάς. «Να γίνεις τόπος ειρήνης» δεν αποτελεί απλώς μια ηθική προτροπή, αλλά μια βαθιά ευαγγελική και πατερική στάση ζωής. Πρόκειται για κάλεσμα προσωπικής μεταμόρφωσης, ώστε ο άνθρωπος να γίνει χώρος παρουσίας της θείας χάριτος, από όπου ακτινοβολεί η ειρήνη προς τον πλησίον και τον κόσμο.

Η ειρήνη, κατά την ορθόδοξη παράδοση, δεν είναι απουσία συγκρούσεων, αλλά καρπός συμφιλίωσης του ανθρώπου με τον Θεό, τον εαυτό του και τον άλλον, με βάση την πατερική σοφία. 

Το Μοναχικό Σχήμα και η ανάλαβος ως όπλα ταπεινώσεως και θείας προστασίας

                                   

Εισαγωγή

Η υπερηφάνεια και η αλαζονεία κατέχουν κεντρική θέση στην πατερική ανθρωπολογία και ασκητική θεολογία, όχι απλώς ως ηθικά ελαττώματα, αλλά ως οντολογική διαστροφή της σχέσεως του ανθρώπου προς τον Θεό. Οι Πατέρες της Εκκλησίας δεν αντιλαμβάνονται την υπερηφάνεια ως απλό ψυχολογικό χαρακτηριστικό, αλλά ως πνευματική κατάσταση ανταρσίας, η οποία έχει ως αρχέτυπο την πτώση του διαβόλου και ως διαρκή στόχο την αποκοπή του ανθρώπου από τη χάρη.

Στο πλαίσιο αυτό, η μοναχική ζωή και ιδιαιτέρως το Μοναχικό Σχήμα, μαζί με την ανάλαβο, λειτουργούν όχι μόνο ως εξωτερικά σημεία αφιερώσεως, αλλά ως μυσταγωγικά όπλα ταπεινώσεως και θείας προστασίας κατά της υπερηφανείας και της αλαζονείας. Ο συμβολικός λόγος της εκκλησιαστικής παραδόσεως —όπως η έκφραση «φαλλός του Βελίαρ»— δεν στοχεύει σε σωματικές αναφορές, αλλά στη δραματική απεικόνιση της αλαζονικής “επαρμένης” στάσεως του πονηρού και της συντριβής της διά του Σταυρού.

Πώς διακρίνεται η φωνή της συνείδησης από την ψυχολογική ενοχή; Ψυχολογική και θεολογική ορθόδοξη προσέγγιση

                        

                                                            Φωτό: Pinterest

Εισαγωγή

Ο άνθρωπος, ως πρόσωπο ελεύθερο και σχεσιακό, βιώνει εσωτερικούς μηχανισμούς αξιολόγησης των πράξεων και των προθέσεών του. Η συνείδηση και η ενοχή αποτελούν δύο τέτοιους μηχανισμούς, οι οποίοι, αν και συχνά συνυπάρχουν, δεν ταυτίζονται ούτε λειτουργικά ούτε οντολογικά. Η αδυναμία διάκρισής τους οδηγεί είτε σε πνευματική σύγχυση είτε σε ψυχοπαθολογικές καταστάσεις, όπως το χρόνιο άγχος, η κατάθλιψη ή η θρησκευτική ενοχοποίηση.

Η Ορθόδοξη θεολογία προσεγγίζει τη συνείδηση ως καρδιακή λειτουργία που συνδέεται με το «κατ’ εικόνα», ενώ η ψυχολογία εξετάζει την ενοχή ως συναίσθημα που συχνά διαμορφώνεται από πρώιμες σχέσεις και κοινωνικά πρότυπα. Στόχος του παρόντος δοκιμίου είναι να αναπτύξει σε  βάθος τα κριτήρια διάκρισης των δύο, αναδεικνύοντας τη θεραπευτική τους κατανόηση. Ακολουθεί ένα ερωτηματολόγιο αυτοπαρατήρησης όσον αφορά τη φωνή της συνείδησης εντός μας.

ΓΑΜΟΣ ΣΤΗ ΜΑΚΡΙΝΗ ΜΕΛΒΟΥΡΝΗ – ΜΕ ΒΑΘΙΕΣ ΡΙΖΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΒΑΛΥΡΑ

                                   

                                                  Φωτογραφίες: κ. Τζίμης Μητρόπουλος

Ανταπόκριση: κ. Χρήστος Παν. Παπαγεωργίου

Ανήμερα της εορτής του Αγίου Αθανασίου, μιας ημέρας με ξεχωριστή πνευματική και συναισθηματική σημασία για τη Βαλύρα, γράφτηκε ένα όμορφο οικογενειακό κεφάλαιο στη μακρινή Μελβούρνη της Αυστραλίας. Σε εκκλησία της ομογένειας, μέσα σε κλίμα συγκίνησης και χαράς, τελέστηκε ο γάμος της εγγονής της οικογένειας Μητρόπουλου – Παναγούλια.

Την ευχάριστη είδηση μοιράστηκε μαζί μας ο κ. Τζίμης Μητρόπουλος, μουσικός και ποιητής της Βαλύρας στη Μελβούρνη, ένθερμος αναγνώστης της ηλεκτρονικής μας ιστοσελίδας. Όπως μας ενημέρωσε, η αγαπημένη του αδελφή Τασία και ο αείμνηστος Γρηγόρης Παναγούλιας αξιώθηκαν να δουν την εγγονή τους να ανεβαίνει τα σκαλιά της εκκλησίας, σε μια ημέρα που φέρει ισχυρό συμβολισμό για την οικογένεια.

Η αγιογραφία της γιαγιάς μου

                                             

Ο Ευθύμης επιθυμούσε πολύ να αποκτήσει μια όμορφη αγιογραφία του Αγίου Ευθυμίου για το γραφείο του, αφού ήταν ο προστάτης του Άγιος. Εργαζόταν σκληρά και, όποτε έβρισκε  ελεύθερες ώρες τον χρόνο που ήταν μάχιμος μηχανικός, είτε περιηγούνταν στο διαδίκτυο είτε επισκεπτόταν καταστήματα με θρησκευτικά είδη, αναζητώντας μια «ωραία» εικόνα του Αγίου Ευθυμίου.

Το «ωραία», βέβαια, ήταν σχετικό. Για τον Ευθύμη σήμαινε: να τη δω, να ταυτιστώ τόσο πολύ με τη μορφή του Αγίου, ώστε να πέσω κάτω ξερός!

Κάποιες εικόνες πράγματι χτύπησαν ελαφρά το καμπανάκι στην καρδιά του και ο νους του χάρηκε. Μα η χαρά κρατούσε λίγο· σύντομα κάτι άλλο, άσχετο, τραβούσε την προσοχή του και το προηγούμενο συναίσθημα ξεχνιόταν. Έτσι, για πολλά χρόνια, μέχρι και τη συνταξιοδότησή του, δεν είχε εντοπίσει την τέλεια εικόνα του  προστάτου Αγίου του.  

Μια μέρα, λίγο μετά τη συνταξιοδότηση, του ήρθε μια ιδέα.

Ο Άγιος Ευθύμιος ο Μέγας: Ζωή, Διδασκαλία και Πνευματικές Νουθεσίες

                              

Ο Άγιος Ευθύμιος ο Μέγας αποτελεί μία από τις σημαντικότερες μορφές της Ορθόδοξης μοναστικής παράδοσης. Γεννημένος στην Καππαδοκία τον 5ο αιώνα, αφιέρωσε τη ζωή του στην άσκηση, την προσευχή και τη δημιουργία κοινοτήτων μοναχών στην έρημο. Η ζωή του αποτελεί παράδειγμα πνευματικής καρποφορίας και ηθικής αυστηρότητας. Η Εκκλησία μας τιμά τη μνήμη του στις 20 Ιανουαρίου.

Άγιος Μακάριος ο Αιγύπτιος: Θεμελιωτής του Ορθοδόξου Μοναχισμού και Πατέρας της Ερήμου

          

Εισαγωγή

Ο Άγιος Μακάριος ο Αιγύπτιος (περ. 300–391 μ.Χ.), γνωστός και ως Μακάριος ο Μέγας, συγκαταλέγεται μεταξύ των κορυφαίων μορφών του πρώιμου χριστιανικού μοναχισμού. Η ζωή, η ασκητική του πολιτεία και η πνευματική του διδασκαλία άσκησαν καθοριστική επίδραση στη διαμόρφωση της ορθόδοξης πνευματικότητας, ιδίως στην παράδοση των Πατέρων της Ερήμου. Το ήθος του, η διάκριση και η βαθειά ταπείνωσή του τον ανέδειξαν σε πνευματικό οδηγό όχι μόνο των συγχρόνων του μοναχών, αλλά και των μεταγενεστέρων γενεών της Εκκλησίας (Harmless, 2004).Η μνήμη του τιμάται στις 19 Ιανουαρίου.

Το άδειο παγκάκι

                              

                                   Καλαμάτα 2026. Φωτό: κα Βάσω Φ. Ηλιοπούλου

Για μια ολόκληρη ζωή πίστευε η Μαρίνα πως η αυτάρκεια ήταν αρετή.

Να μη χρειάζεται. Να μη ζητά. Να μη λυγίζει.

Είχε μάθει να προχωρά μόνη της. Από νωρίς. Με πείσμα και ευφυΐα, με μια σιωπηλή φιλοδοξία που δεν ζητούσε χειροκρότημα. Έγινε μια επιτυχημένη επαγγελματίας, από αυτές που όλοι σέβονται αλλά λίγοι γνωρίζουν. Στο γραφείο της υπήρχε τάξη, συνέπεια, έλεγχος. Στην ψυχή της, όμως, υπήρχε ένα κλάμα που ανέβαινε μέχρι τον λαιμό και σταματούσε εκεί, σαν να ντρεπόταν να ακουστεί.

Δεν έκλαψε ποτέ μπροστά σε άλλους. Το θεωρούσε αδυναμία. Κάτι σχεδόν ανήθικο. «Οι δυνατοί αντέχουν», έλεγε μέσα της. Κι έτσι άντεξε. Κατάπιε. Αποθήκευσε.

Η αγάπη, όταν χτύπησε δειλά την πόρτα της, βρήκε το σπίτι τακτοποιημένο αλλά κλειστό. Δεν ήξερε πώς να τη μοιραστεί. Δεν έμαθε ποτέ να συνυπάρχει. Οι άνθρωποι τής φαίνονταν απαιτητικοί, η εγγύτητα επικίνδυνη. Ακόμη και την εκκλησία την προσπερνούσε· όχι από άρνηση, αλλά από μια παράξενη πεποίθηση ότι και με τον Θεό τα καταφέρνει κανείς μόνος του.

Ώσπου ήρθε η συνταξιοδότηση.

Και μαζί της, η σιωπή.