Πέμπτη 9 Απριλίου 2026

Σοφία Μπεκρῆ: Οἱ ἔνδοξοι μαθητὲς καὶ ὁ δυσσεβὴς Ἰούδας»

             


                                                                 Φωτό: tokeradiko.gr


 Στὸν Ὄρθρο τῆς Μεγάλης Πέμπτης, ποὺ ψάλλεται σήμερα, Μεγάλη Τετάρτη ἑσπέρας, ἀκοῦμε τὴν Ἀκολουθία τοῦ Μυστικοῦ Δείπνου, ποὺ ὀνομάζεται ἔτσι ἀπὸ τὸ κύριο γεγονὸς τῆς ἡμέρας. (Οἱ τρεῖς προηγούμενες Ἀκολουθίες ὀνομάζονταν Ἀκολουθίες τοῦ Νυμφίου). 

Ἐκτὸς ἀπὸ τὸν Μυστικὸ Δεῖπνο, τὴν παράδοση δηλαδὴ σὲ ἐμᾶς ἀπὸ τὸν Κύριο τοῦ Μυστηρίου τῆς Θείας Εὐχαριστίας, ἐπιτελοῦμε ἀνάμνηση καὶ τριῶν ἄλλων γεγονότων. 

-τῆς νίψεως τῶν ποδῶν τῶν Ἀποστόλων ἀπὸ τὸν Κύριο. 

-τῆς «ὑπερφυᾶς» -ὑπερφυσικῆς, θαυμαστῆς- προσευχῆς τοῦ Κυρίου πρὸς τὸν Πατέρα Του.

-τῆς προδοσίας Του ἀπὸ τὸν Ἰούδα. 

Στὴν θέση τοῦ «Ἰδοὺ ὁ Νυμφίος...» ψάλλεται τὸ τροπάριο «Ὅτε οἱ ἔνδοξοι μαθηταί...». 

Τὸ Εὐαγγέλιο (Λουκ., κβ’ 1-39) ἀναφέρεται στὰ ὡς ἄνω γεγονότα. 

Ὁ Κανόνας τῆς ἡμέρας εἶναι ἄρτιος, ἔχει ὀκτὼ ὠδές, καὶ ξεκινᾶ «Τμηθείσῃ τμᾶται πόντος ἐρυθρός...», δηλ. μὲ τὴν κομμένη (ἐννοεῖ τὴν ράβδο τοῦ Μωϋσέως ποὺ εἶχε κοπῆ ἀπὸ κάποιο δέντρο) κόπτεται στὰ δύο ἡ ἐρυθρὰ θάλασσα. 

Ὁ Εἱρμὸς (καὶ καταβασία) τῆς ἐνάτης –θ’- ὠδῆς εἶναι τὸ ὑπέροχο τροπάριο «Ξενίας δεσποτικῆς καὶ ἀθανάτου τραπέζης ἐν ὑπερώῳ τόπῳ ταῖς ὑψηλαῖς φρεσί, πιστοί, δεῦτε ἀπολαύσωμεν...», ποὺ σημαίνει: 

«Ἂς ἀπολαύσωμε, πιστοί, μὲ ἀνυψωμένο τὸ ψυχικό μας φρόνημα, τὴν φιλοξενία ποὺ μᾶς κάνει ὁ Δεσπότης Χριστός μας καὶ τὴν ἀθάνατη τράπεζα ποὺ μᾶς παραθέτει σὲ ὑψηλὸ τόπο…» (ἐννοεῖ τὸ ὑπερῶο τῆς Ἱερουσαλὴμ ἢ γιὰ μᾶς, σήμερα, τὸ ἱερὸ θυσιαστήριο). 

Ἀκολουθεῖ τὸ Ἐξαποστειλάριο «τὸν Νυμφῶνα σου βλέπω...», καὶ κατόπιν, κατὰ τὴν σειρὰ τοῦ Ὄρθρου, ψάλλονται οἱ Αἶνοι, ἡ Δοξολογία καὶ τὰ Ἀπόστιχα (ὀνομάζονται ἔτσι ἐπειδὴ ἀκολουθοῦν μετὰ ἀπὸ τὰ Στιχηρὰ τῶν Αἴνων). 

Στὸ τέλος διαβάζεται μιὰ προφητεία τοῦ Ἱερεμίου ἀπὸ τὸ ὁμώνυμο βιβλίο του (ια’ 18-23, ιβ’ 1-5, 9-11, 14-15), μὲ τὴν ὁποία προβλέπεται ἡ σταύρωση τοῦ Κυρίου, ἡ τιμωρία τῶν ἀσεβῶν καὶ ἡ ἐπιβράβευση τῶν μετανοούντων. 

Νὰ σημειωθῇ ὅτι τὸ πρωὶ τῆς Μεγάλης Πέμπτης ψάλλεται ὁ Ἑσπερινὸς τῆς ἡμέρας, ποὺ εἶναι συνυφασμένος μὲ Θεία Λειτουργία -τοῦ Μεγάλου Βασιλείου, ἐπειδὴ ἡ Μεγάλη Πέμπτη εἶναι ἡ ἡμέρα τῆς παραδόσεως τοῦ μυστηρίου τῆς Θείας Εὐχαριστίας. 

Νὰ γίνουμε καὶ μεῖς μέτοχοι τοῦ μυστηρίου αὐτοῦ, νὰ κοινωνήσουμε μὲ τὸν Κύριο, γιὰ νὰ ἀπολαύσουμε μαζί Του καὶ τὰ ἀγαθὰ τῆς Βασιλείας Του εἰς τὸν αἰῶνα. 

Ἀμήν! Γένοιτο!

Σοφία Μπεκρῆ, φιλόλογος-θεολόγος

Ορθόδοξος Πολιτιστικός Σύλλογος ΕΠΑΛΞΕΙΣ

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου